Onderwijs en leermiddelen
OnderwijsLeermiddelenBeleid
Kwaliteitsvolle leermiddelen zijn de ruggengraat van goed onderwijs — en verdienen een beleid dat hun ontwikkeling mogelijk maakt.
Verbinding. Versterking. Vooruitgang.
Samen sterk voor kennis en onderwijs.
GEWU verbindt en versterkt uitgevers in onderwijs en wetenschap. We behartigen gezamenlijke belangen, stimuleren innovatie en bouwen aan de toekomst van kwalitatieve kennis.
Waarom GEWU?
Sterker samen
Samen vormen we een krachtiger geluid voor de sector.
Kennis en innovatie
We stimuleren vernieuwing en delen inzichten die vooruithelpen.
Toekomstbestendig
We bouwen mee aan een duurzame en impactvolle uitgeverssector.
Kennis delen, impact creëren.
De brug tussen vandaag en morgen.
GEWU is het netwerk van uitgevers die investeren in kennis, kwaliteit en maatschappelijk relevante content. We verbinden mensen, ideeën en technologie om onderwijs en wetenschap te versterken.
Wat we doen
Belangenbehartiging
Eén stem voor de sector bij Vlaamse, federale en Europese beleidsmakers.
Kwaliteit en GPRC-label
We bewaken kwaliteit, met het GPRC-label voor peer-reviewed onderzoek.
Digitalisering
We versnellen de digitale omslag van leermiddelen en platformen.
Kennisdeling
Sectorprojecten, studiedagen en netwerk voor en door uitgevers.
Vier dossiers, één stem.
Onze focusgebieden
Waar GEWU aan tafel zit voor educatieve en wetenschappelijke uitgevers in België.
Wetenschappelijk en professioneel uitgeven
WetenschapOpen accessKwaliteit
Betrouwbare kennis vraagt om een gezond publicatiemodel dat kwaliteit, toegankelijkheid en een leefbare sector met elkaar verzoent.
Auteursrecht en AI
AuteursrechtAIEuropa
Creatie verdient bescherming — ook in een tijd waarin AI-modellen worden getraind op het werk van auteurs en uitgevers.
Digitalisering en innovatie
DigitaliseringInnovatieSector & markt
Digitalisering herschrijft hoe kennis wordt gemaakt en gedeeld — een kans voor uitgevers die durven vernieuwen, mits het speelveld eerlijk blijft.
Actueel & thema's
Europese Commissie vraagt input over auteursrecht in het technologietijdperk
De Europese Commissie heeft een gerichte raadpleging geopend over de impact van technologie, waaronder generatieve artificiële intelligentie, op de bescherming en het gebruik van auteursrechtelijk beschermde werken. Stakeholders kunnen reageren tot en met 3 november 2026. Hoewel de Europese Unie al over een uitgebreid auteursrechtelijk kader beschikt, zetten snelle markt- en technologische ontwikkelingen dat kader onder druk. De Commissie onderzoekt daarom of bijkomende, gerichte maatregelen nodig zijn om de Europese culturele en creatieve sectoren weerbaarder en competitiever te maken en tegelijk onderzoek en innovatie te faciliteren. De nieuwe consultatie bouwt voort op een eerder verzoek om input en op relevante studies en evaluaties. Vier centrale thema’s • Auteursrecht en generatieve AI: het gebruik van beschermde content, licenties en handhaving in de AI-waardeketen. • Onlinepiraterij: een effectievere aanpak van tijdsgevoelige content, waaronder sport- en andere live-evenementen. • Billijke vergoeding: de toepassing van het recht op een billijke vergoeding voor uitvoerende kunstenaars en muziekproducenten. • Wetenschappelijk onderzoek: toegang tot en hergebruik van auteursrechtelijk beschermde werken voor onderzoeksdoeleinden. Waarom dit relevant is voor uitgevers Voor educatieve en wetenschappelijke uitgevers raakt de raadpleging aan twee cruciale dossiers. Enerzijds gaat het om transparante en werkbare voorwaarden voor het gebruik van publicaties bij de ontwikkeling van AI-systemen, met respect voor rechten, licenties en vergoedingen. Anderzijds staat de balans centraal tussen toegang tot kennis voor onderzoek en het duurzame verdienmodel dat kwaliteitsvolle publicaties mogelijk maakt. Een goed onderbouwde sectorbijdrage kan mee richting geven aan toekomstige Europese beleidsopties. Reageren kan tot 3 november 2026 De Commissie nodigt onder meer rechthebbenden, aanbieders van generatieve AI, onderzoeksorganisaties, collectieve beheersorganisaties, tussenpersonen, overheden en consumentenorganisaties uit om hun standpunten en bewijsmateriaal te delen. Lees het bericht van de Europese Commissie en neem deel aan de raadpleging.
AI is al aanwezig in Vlaamse scholen, maar structurele verankering blijft beperkt
Het grootschalige MAIVO-onderzoek brengt voor het eerst in kaart hoe schoolleiders, ICT-coördinatoren, leerkrachten en leerlingen artificiële intelligentie gebruiken en ervaren in het Vlaamse basis- en secundair onderwijs. De centrale conclusie: AI heeft zijn intrede in de klas al gemaakt, maar een breed gedragen en structurele aanpak staat in veel scholen nog aan het begin. Breed beeld van de onderwijspraktijk MAIVO staat voor Monitoring AI-integratie en -percepties in het Vlaamse onderwijs. Aan de bevraging namen 403 schoolleiders, 111 ICT-coördinatoren, 586 leerkrachten en 636 leerlingen uit 482 scholen deel. Het onderzoek werd gecoördineerd door Itec, in samenwerking met Universiteit Gent, Universiteit Antwerpen en Profacts. Experimenteren zonder vast kader Leerlingen, vooral in het secundair onderwijs, gebruiken AI onder meer om informatie te zoeken, vragen te stellen en teksten te verbeteren. Dat gebeurt niet altijd binnen een duidelijke onderwijscontext of met toestemming van de school. Ook leerkrachten experimenteren met AI, voornamelijk voor lesvoorbereiding, het selecteren of ontwikkelen van lesmateriaal en het genereren van ideeën. Voor evaluatie, administratie, communicatie en klasmanagement blijft het gebruik beperkter. Op schoolniveau is de aanpak vaak nog versnipperd. Veel scholen beschikken niet over een formeel AI-beleid of gedeelde afspraken. Daardoor groeit de behoefte aan heldere kaders rond pedagogische meerwaarde, privacy, ethiek en verantwoordelijkheid. Tegelijk is blijvende professionalisering noodzakelijk, omdat de mogelijkheden en beperkingen van AI snel evolueren. Kansen voor educatieve uitgevers Voor educatieve uitgevers bevestigt het onderzoek dat scholen nood hebben aan betrouwbare, didactisch onderbouwde leermiddelen en praktische ondersteuning. Uitgevers kunnen bijdragen met transparante AI-toepassingen, duidelijke gebruiksrichtlijnen en materiaal dat de AI-geletterdheid van leerkrachten en leerlingen versterkt. Daarbij blijven kwaliteit, auteursrecht, gegevensbescherming en de professionele autonomie van de leerkracht essentiële uitgangspunten. Van losse experimenten naar een gedeelde visie De verdere integratie van AI in het onderwijs vraagt meer dan toegang tot technologie. Scholen hebben nood aan een gedeelde visie, professionalisering en concrete afspraken. Alleen zo kan AI doelgericht, veilig en met aantoonbare pedagogische meerwaarde worden ingezet. Bron: Itec – AI in het Vlaamse onderwijs (MAIVO): wat weten, doen en denken scholen vandaag? (1 september 2026).
Educatieve uitgevers vragen centrale rol in Europese onderwijsstrategie 2040
De Federatie van Europese Uitgevers (FEP) vraagt de Europese Commissie om educatieve uitgevers volwaardig te erkennen als strategische partners én aanbieders van onderwijstechnologie. In haar bijdrage aan de Education Package 2040 Roadmap benadrukt de federatie dat kwaliteitsvol, inclusief en toekomstgericht onderwijs niet mogelijk is zonder professionele leermiddelen, een gezonde markt en een evenwichtig auteursrechtelijk kader. Kwaliteitsvolle leermiddelen als fundament Volgens FEP spelen educatieve uitgevers een sleutelrol bij het ontwikkelen van betrouwbare leermiddelen die aansluiten bij nationale curricula en de behoeften van leerlingen en leraren. Dat aanbod omvat gedrukte handboeken, digitale boeken en volledig digitale leeromgevingen met onder meer multimedia, adaptieve opdrachten, voortgangsrapportering en toegankelijkheidsfuncties. Uitgevers investeren daarbij zelf in innovatie, dragen ondernemersrisico en zorgen voor een correcte vergoeding van auteurs en andere makers. Meer ruimte voor leraren om te onderwijzen FEP wijst ook op de concrete meerwaarde voor het lerarenberoep. Goed ontworpen methodes, platformen en hulpmiddelen besparen leraren tijd bij de voorbereiding en opvolging van lessen. Uitgevers leveren actuele, gestructureerde inhoud in verschillende formaten en bieden technische ondersteuning en opleidingen voor het gebruik van digitale leermiddelen. Zo kunnen leraren zich sterker concentreren op hun pedagogische opdracht. Digitale innovatie op basis van vertrouwen Bij de verdere digitalisering van het onderwijs moeten menselijke regie, inclusie, veiligheid en pedagogische kwaliteit centraal blijven staan. Europese educatieve uitgevers werken vanuit Europese waarden en respecteren de pedagogische autonomie. FEP pleit daarom voor transparantie over het verzamelen en gebruiken van gegevens van leerlingen en leraren, en voor een ethische en verantwoorde inzet van artificiële intelligentie. Daarbij is ook respect voor het auteursrecht essentieel. Beschermde materialen mogen niet zonder toestemming in AI-systemen worden ingevoerd, zeker wanneer de gegenereerde output vervolgens concurreert met de oorspronkelijke bronnen. Tegelijk vraagt de snelle opmars van AI om voldoende geletterdheid en opleiding bij leerlingen en leraren, met aandacht voor de kwaliteit en betrouwbaarheid van AI-gegenereerd materiaal. Vijf strategische prioriteiten • Behoud een evenwichtig auteursrechtelijk kader dat investeringen in kwaliteitsvolle inhoud mogelijk maakt. • Ondersteun Europese uitgevers bij de ontwikkeling en toepassing van technologie, waaronder AI, digitale platformen en leerbeheersystemen. • Maak gegevensgebruik transparant en bescherm de gegevens van leerlingen en leraren. • Investeer in onderzoek naar de impact van digitale middelen op leren en cognitieve processen, met pedagogiek als uitgangspunt. • Stimuleer samenwerking met educatieve en wetenschappelijke uitgevers en voorzie voldoende middelen voor de aankoop van leermiddelen. Een toekomstgericht partnerschap De boodschap van FEP is duidelijk: hoogwaardig onderwijs vraagt onafhankelijke uitgevers, vrije en eerlijke concurrentie, academische vrijheid en publieke investeringen in innovatie en leermiddelen. Door educatieve uitgevers structureel bij het Europese onderwijsbeleid te betrekken, kan Europa bouwen aan een divers, betrouwbaar en duurzaam onderwijslandschap.
Kennis delen
Publicaties en bronnen
De publicaties, databanken en referentiebronnen waar onze leden mee werken.
Publicatie
GPRC — Guaranteed Peer Reviewed Content
Het kwaliteitslabel voor peer-reviewed boeken van Vlaamse uitgevers. De zoekmodule ontsluit alle titels die het GPRC-label dragen.
Publicatie
Boekenbank
De centrale titeldatabank van het Vlaamse boekenvak, beheerd door Meta4books, met de bibliografische en commerciële gegevens van boeken die in Vlaanderen verkrijgbaar zijn.
Publicatie
Librius — beheersvennootschap van de uitgevers
De Belgische beheersvennootschap die vergoedingen voor reprografie en leenrecht int en verdeelt namens de uitgevers.
Samen verder
Samen maken we de sector sterker.
Word lid van GEWU of stel uw vraag via het contactformulier. Naam, e-mail en bericht volstaan.